fa عوامل همراه با تاخیر در تشخیص سل در بیماران مراجعه کننده به بیمارستان رازی رشت در سال 1403 تخصصي Special پژوهشي Original <div style="border-bottom: 1pt solid windowtext; padding: 0in; text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:yekanYW;"><span style="line-height:2;"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="FA"><span style="color:black">سابقه و هدف:</span></span> <span lang="FA"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.2pt">تأخیر در تشخیص بیماری سل، چالشی عمده در کنترل این اپیدمی جهانی محسوب شده و موجب ادامه انتقال بیماری و تشدید عوارض آن می‌شود. این مطالعه با هدف تعیین میزان تأخیر تشخیصی و شناسایی عوامل مؤثر بر آن در بیماران مبتلا به سل مراجعه‌کننده به مرکز آموزشی درمانی رازی رشت در سال 1403 انجام شد.</span></span></span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="FA"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">مواد</span></span></span> <span lang="FA"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">و</span></span></span> <span lang="FA"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">روش‌ها</span></span></span><span lang="AR-SA"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">:</span></span></span> <span lang="FA"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">در این مطالعه توصیفی، داده‌های 126 بیمار مبتلا به سل به روش سرشماری جمع‌آوری شد. داده‌ها با استفاده از چک‌لیست محقق ساخته استخراج و با نرم‌افزار </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">SPSS</span></span></span><span lang="FA"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt"> نسخه 21 و به کارگیری آزمون‌های آماری مناسب مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.</span></span></span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="FA"><span style="color:black">یافته<span style="letter-spacing:-.2pt">‌</span>ها</span></span><span lang="AR-SA"><span style="color:black">:</span></span> <span lang="FA"><span style="color:black">از میان 126 بیمار، 1/88درصد (111 نفر) مبتلا به سل ریوی و 2/53درصد (67 نفر) دارای علامت سرفه طولانی‌مدت بودند. میانگین (</span></span><span lang="FA"><span style="color:black">&plusmn;</span></span><span lang="FA"><span style="color:black"> انحراف معیار) مدت تأخیر تشخیص 3/41 </span></span><span lang="FA"><span style="color:black">&plusmn;</span></span><span lang="FA"><span style="color:black">5/51 روز و میانه آن 5/33 روز (دامنه بین چارکی: 29 تا 60 روز) بود. تأخیر تشخیص در بیماران بستری (میانه: 45 روز) به طور معناداری بیشتر از بیماران سرپایی (میانه: 30 روز) بود (015/0=</span></span><i><span dir="LTR"><span style="color:black">P</span></span></i><span lang="FA"><span style="color:black">). اگرچه تأخیر تشخیص در بیماران ساکن روستا (میانه: 40 روز) در مقایسه با ساکنان شهر (میانه: 32 روز) و در بیماران فاقد بیماری زمینه‌ای (میانه: 35 روز) در مقایسه با بیماران دارای بیماری زمینه‌ای (میانه: 30 روز) بیشتر بود، اما این تفاوت‌ها از نظر آماری معنادار نبود</span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">.</span></span><span lang="FA"><span style="color:black"></span></span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="FA"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">نتیجه گیری:</span></span></span> <span lang="FA">یافته‌ها حاکی از تأخیر تشخیصی قابل‌توجه در بیماری سل است که به‌ویژه در جمعیت‌های خاصی مانند بیماران بستری مشهودتر بود. این نتایج لزوم اجرای برنامه‌های هدفمند برای تسریع در تشخیص، به‌ویژه در گروه‌های پرخطر را نشان می‌دهد.</span><span dir="LTR" style="font-family:IRNazanin"></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="tab-stops:425.2pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span></span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="line-height:2;"><span style="font-family:yekanYW;"><span style="font-size:12px;"><span style="letter-spacing:-.2pt">Background:</span> Delay in the diagnosis of tuberculosis poses a major challenge in controlling this global epidemic, leading to continued disease transmission and aggravated complications. This study aimed to determine the diagnostic delay and identify factors affecting it in patients with tuberculosis referred to Razi Educational and Therapeutic Hospital in Rasht in 2023.<br> methods: In this descriptive study, data from 126 patients with tuberculosis were collected using a census method. Data were extracted using a researcher-made checklist and analyzed using SPSS software version 21 and appropriate statistical tests.<br> Results: Among the 126 patients, 88.1% (n=111) had pulmonary tuberculosis and 53.2% (n=67) had the clinical symptom of prolonged cough. The mean (&plusmn; standard deviation) diagnostic delay was 51.5 &plusmn; 41.3 days, with a median of 33.5 days (interquartile range: 29 to 60 days). The diagnostic delay was significantly higher in hospitalized patients (median: 45 days) compared to outpatients (median: 30 days) (P=0.015). Although the diagnostic delay was higher in rural residents (median: 40 days) compared to urban residents (median: 32 days) and in patients without underlying diseases (median: 35 days) compared to those with underlying diseases (median: 30 days), these differences were not statistically significant.<br> <span style="vertical-align:top">Conclusion: The results indicate a significant diagnostic delay in tuberculosis, which is more pronounced in specific populations such as hospitalized patients. These results highlight the necessity for implementing targeted programs to expedite diagnosis, especially in high-risk groups.</span></span></span></span></div> سل, تشخیص تاخیری, عوامل تعیین‌کننده. Tuberculosis, Diagnostic delay, Determining factors. 24 33 http://jhrd.trjums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-139-2&slc_lang=fa&sid=1 rezvaneh koohgard giulani رضوانه کوهگردگیلانی r.koohgard@gmail.com 10031947532846002028 0000-0000-0000-0000 No دانشکده علوم پزشکی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل، اردبیل ، ایران. ahamd ghasemi احمد قاسمی ahmadghasemi720@gmail.com 1376493594 0000-0009-0008-4877 Yes دانشکده علوم پزشکی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل، اردبیل ، ایران.