fa اثرات تعدیل کننده کورکومین بر روی سلول های میکروگلیا، لنفوسیت‌های B و T در بیماری مالتیپل اسکلروزیس: مروری گسترده بر یافته های حاصل از مطالعات آزمایشگاهی، حیوانی و انسانی تخصصي Special مروری Review <strong>سابقه و هدف:</strong> مالتیپل اسکلروزیس (MS) یک بیماری خودایمن سیستم عصبی مرکزی است که وجه مشخصه آن با التهاب مزمن می‌باشد. شواهد نشان می‌دهد که عدم تعادل در پاسخ‌های سلول‌های میکروگلیا، لنفوسیت‌های B و T نقش اساسی در پاتوژنز این بیماری دارد. کورکومین، ترکیب فعال گیاه زردچوبه (Curcuma longa)، به دلیل خواص ضدالتهابی به عنوان یک گزینه بالقوه درمانی مورد توجه قرار گرفته است. هدف از این مطالعه، بررسی اثرات تعدیل کننده کورکومین بر سلول‌های میکروگلیا، لنفوسیت‌های B و T در بیماری MS می‌باشد.<br> <br> <strong>مواد و روش‌ها:</strong> این مطالعه به صورت مرور روایی انجام شد. جستجوی منابع در پایگاه‌های اطلاعاتی PubMed، Scopus و Web of Science تا سال 2026 بدون محدودیت زمانی انجام گرفت. مطالعات آزمایشگاهی، حیوانی و کارآزمایی‌های بالینی بر اساس معیارهای ورود انتخاب شدند.&nbsp;<br> <br> <strong>یافته‌ها</strong>: کورکومین پاسخ‌های التهابی سلول‌های میکروگلیا را از سرکوب نمود. کورکومین از یکسو منجر به کاهش عملکرد سلول های B التهابی شده و از سوی دیگر فعالیت سلول‌های B تنظیمی را افزایش داد. همچنین، کورکومین با مهار تمایز و عملکرد سلول‌های TH1 و TH17 و متعاقب آن کاهش تولید سایتوکاین‌های التهابی پاسخ‌های التهابی را کاهش داد. در مقابل، کورکومین موجب تقویت تمایز و عملکرد سلول‌های Treg شد. این اثرات منجر به اصلاح عدم تعادل TH17/Treg و متعاقب آن کاهش التهاب عصبی گردید.<br> <br> <strong>نتیجه گیری:</strong> کورکومین با تعدیل همزمان مسیرهای التهابی و تنظیمی سیستم ایمنی، پتانسیل قابل توجهی به عنوان درمان مکمل در MS دارد. با این حال، انجام کارآزمایی‌های بالینی کنترل‌شده برای تأیید اثربخشی و ایمنی بلندمدت آن ضروری است.&nbsp; <strong>Background</strong>: Multiple sclerosis (MS) is an autoimmune disease of the central nervous system, which is characterized by chronic inflammation. Evidence indicates that dysfunction of microglia, B cells, and T cells plays crucial roles in the pathogenesis of disease. Curcumin, the bioactive compound derived from turmeric (Curcuma longa), has gained attention due to its anti-inflammatory and immunomodulatory properties. This study aimed to explore the modulatory microglia, B cells, and T cells in MS.<br> <br> <strong>Methods:</strong> This narrative review was conducted through a systematic search in PubMed, Scopus, and Web of Science databases up to 2026, with no time restriction and limited to English-language publications. Experimental, animal, and human studies investigating the modulatory effects of curcumin on T cells in MS were selected based on predefined inclusion criteria.<br> <br> <strong>Results:</strong> The findings demonstrate that curcumin could suppress the inflammatory responses of microglia cells. On the one hand, curcumin decreases the function of inflammatory B cells and increases the activity of regulatory B cells. Also, curcumin inhibits the differentiation and function of TH1 and TH17 cells and subsequently reduces the production of inflammatory cytokines. In contrast, curcumin enhances the differentiation and function of Treg cells. These effects led to the correction of the TH17/Treg imbalance and subsequently reduced neuroinflammation.<br> <br> <strong>Conclusion</strong>: Curcumin shows considerable potential as a supplementary therapeutic agent in MS by modulating both pro-inflammatory and regulatory immune pathways. However, further research in human studies IS required to confirm its clinical efficacy and long-term safety.&nbsp;<br> &nbsp;&nbsp;<br> <strong>Keywords</strong>: <span style="color:#2980b9;">B cells, Curcumin, Immune modulation, Microglia, Multiple sclerosis, T cells</span> <hr><strong>Acknowledgments</strong>: None.<br> <br> <strong>Data and Materials Availability</strong>: This is a narrative review article and does not constitute original research; therefore, no primary data are available for sharing. Responsibility for data availability rests with the corresponding author.<br> <br> <strong>Conflict of Interest</strong>: The authors declare no conflict of interest.<br> <br> <strong>Publication Consent</strong>: Not applicable.<br> <br> <strong>Ethics Approval and Consent to Participate</strong>: This article was conducted as a narrative review and did not involve human participants or animal subjects. The study was conducted in accordance with the ethical principles outlined in the Declaration of Helsinki. Confidentiality of all information and data was maintained throughout the research process.<br> <br> <strong>Funding Disclosure</strong>: No funding was received from any organization or institution for this article.<br> <br> <strong>Author Contributions</strong>: All authors have read and approved the final version of the manuscript and accept responsibility for the accuracy and integrity of its content. سلول‌های B, سلول های T, کورکومین, تعدیل ایمنی, مالتیپل اسکلروزیس, میکروگلیا 56 77 http://jhrd.trjums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-194-1&slc_lang=fa&sid=1 Jamshid Gholizadeh جمشید قلی زاده jamshid.gholizadeh@gmail.com 1639834141 No School of Medicine, Bam University of Medical Sciences, Bam, Iran. دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بم، بم، ایران Arezoo Gowhari Shabgah آرزو گوهری شبگاه arezooshabgah@gmail.com 0079650570 No School of Medicine, Bam University of Medical Sciences, Bam, Iran. دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بم، بم، ایران Hamidreza Majidiani حمیدرضا مجیدیانی hamidreza.majidiani@gmail.com 1050218760 No Department of Basic Medical Sciences, Neyshabur University of Medical Sciences, Neyshabur, Iran. دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی نیشابور، نیشابور، ایران Saeed Mohammadian Haftcheshmeh سعید محمدیان هفت چشمه mohammadians@nums.ac.ir 4200111799 Yes Department of Basic Medical Sciences, Neyshabur University of Medical Sciences, Neyshabur, Iran. دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی نیشابور، نیشابور، ایران